Điện dung của tụ điện phẳng là gì? Công thức và Các dạng bài tập

Estimated read time 9 min read
Các dạng bài tập về điện dung của tụ điện phẳng là một dạng bài tập quan trọng trong chương trình vật lý 11. Vậy định nghĩa điện dung của tụ điện phẳng là gì? Công thức tính điện dung của tụ điện? Cách giải một số dạng bài tập về phần kiến thức điện dung của tụ điện ra sao?… Hãy cùng DINHNGHIA.VN tìm hiểu chi tiết qua bài viết dưới đây nhé!.

Khái niệm tụ điện phẳng là gì?

Tụ điện là một hệ gồm hai vật dẫn, những vật này được đặt gần nhau và ngăn cách bằng một lớp cách điện. Chức năng chính của tụ điện phẳng là dùng để chứa điện tích .
Về cấu tạo, tụ điện phẳng gồm hai bản kim loại phẳng được đặt song song với nhau. Hai bản kim loại này ngăn cách nhau bằng một lớp điện môi. Để tích điện cho tụ điện,

Để tích điện cho tụ điện phẳng, người ta thường nối hai bản của tụ điện với hai cực của nguồn điện. Trong đó, bản nối cực dương sẽ được tích điện dương và bản nối cực âm sẽ tích điện âm .

Tìm hiểu điện dung là gì ?

Điện dung của tụ điện được định nghĩa khi ta đặt vào hai bản cực dẫn điện của tụ điện một điện áp thì những bản cực này sẽ tích các điện tích trái dấu. Trong khoảng không gian này sẽ làm tích lũy ra một điện trường và điện trường này phụ thuộc vào một hệ số C.

Công thức tính điện dung của tụ điện phẳng

Điện tích Q. một tụ điện phẳng tích được sẽ tỉ lệ thuận với hiệu điện thế U đặt giữa hai bản của tụ điện phẳng đó .
Công thức điện dung của tụ điện phẳng như sau :
Q. = CU hay \ ( C = \ frac { Q } { U } \ )
Trong đó, C là điện dung của tụ điện phẳng nói riêng và tụ điện nói chung. Đại lượng này đặc trưng cho năng lực tích điện của một tụ điện phẳng ở một hiệu điện thế nhất định. Tức là, dưới một hiệu điện thế U nhất định, tụ điện phẳng có điện dung C sẽ tích được điện tích Q. .
Từ đó hoàn toàn có thể Tóm lại, Điện dung của tụ điện phẳng được xác lập bằng tỉ số giữa điện tích Q. của tụ điện và hiệu điện thế U giữa hai bản của tụ điện đó .
Điện dung của một tụ điện phẳng có đơn vị chức năng riêng là fara và được ký hiệu là F. Thông thường, những tụ điện có điện dung từ \ ( 10 ^ { – 12 } F \ ) đến \ ( 10 ^ { – 6 } F \ ). Các quy đổi đơn vị chức năng này như sau :

  • 1 micrôfara \ ( \ left ( \ mu F \ right ) \ ) = \ ( 10 ^ { – 6 } F \ ) .
  • 1 nanôfara ( nF ) = \ ( 1.10 ^ { – 9 } F \ )
  • 1 picôfara ( pF ) = \ ( 1.10 ^ { – 12 } F \ )

Ngoài công thức trên, người ta còn hoàn toàn có thể tính điện dung của tụ điện phẳng bằng công thức :
C = \ frac { \ varepsilon S } { 4K d \ Pi }
Trong đó :

  • C : là điện dung tụ điện phẳng, có đơn vị chức năng là Fara ( F )
  • \ ( \ varepsilon \ ) : Là hằng số điện môi lớp cách điện .
  • d : là chiều dày của lớp cách điện trong tụ điện .
  • S : là diện tích quy hoạnh bản cực của tụ điện phẳng .
  • k là hằng số có giá trị bằng 9.109

điện dung của tụ điện phẳng và kí hiệu của tụ điện phẳng trong mạch điện

Những cách ghép tụ điện thường gặp

Cách ghép tụ trong điện dung của tụ điện phẳng

Bài tập về điện dung của tụ điện phẳng

Dạng bài tập hầu hết nhất của phần kiến thức và kỹ năng này là tính điện dung, điện tích và hiệu điện thế của tụ điện phẳng .
Để làm dạng bài tập này, ta sử dụng những công thức sau :
C = \ frac { Q } { U } = \ frac { \ varepsilon S } { 4K d \ Pi }
Tuy nhiên, ta cần chú ý quan tâm, khi nối tụ vào nguồn : U = hằng số, ngược lại khi ngắt tụ khỏi nguồn : Q = hằng số nhé .

Bài 1:

Cho tụ điện phẳng bản tròn có nửa đường kính bằng 4 cm, hai bản cách nhau một khoảng chừng d = 4 cm. Nối tụ với một hiệu điện thế có U = 100V. Tìm điện dung và điện tích của tụ điện phẳng ?
Cách giải: 
Với ví dụ này, ta chỉ cần sử dụng công thức : C = \ frac { \ varepsilon S } { 4K d \ Pi }
Trong đó; S là diện tích bản hình tròn nên \(S=\Pi r^{2}=\Pi .25.10^{-2}\)

Vậy thay số ta được \ ( C = 0,17 \ times 10 ^ { – 9 } F = 0,17 nF \ )

Bài 2:

Một tụ phẳng đặt trong không khí có những bản hình tròn trụ đường kính 12 cm, khoảng cách giữa 2 bản của tụ là 1 cm. Tụ điện được nối với hiệu điện thế 300V

  • Tính điện tích q của tụ điện phẳng này .
  • Ngắt điện khỏi nguồn, nhúng tụ điện vào chất điện môi có hằng số điện môi là 2. Tính điện dung của tụ .

Cách giải: 
Áp dụng công thức như ví dụ 1, ta có \ ( C = 10 ^ { – 11 } F = 0,01 nF \ )
Khi ngắt nguồn :
Lúc này, tụ điện vẫn ở trạng thái cô lập nhưng môi trường tự nhiên đổi khác nên hàng số điện môi cũng đã đổi khác, suy ra : \ ( C_ { 1 } = \ varepsilon C = 2.0,01 = 0,02 nF \ )

Bài 3:

Một tụ phẳng đặt trong không khí có điện dung C = 600 pF. Hiệu điện thế U giữa hai bản tụ là 600V. Hãy tính điện tích của tụ điện phẳng này khi :
Ngắt tụ ra khỏi nguồn, đưa hai bản tụ ra xa để tăng khoảng cách của chúng lên gắp đôi. Tính điện dung \ ( C_ { 1 } \ )
Cách giải: 
Khi ngắt nguồn ta có hệ thức \ ( \ frac { C_ { 1 } } { C } = \ frac { d } { d ^ { ‘ } } \ ) suy ra : \ ( C_ { 1 } = \ frac { Cd } { d ^ { ‘ } } = 300 pF \ )
Với dạng bài này, đề hoàn toàn có thể nhu yếu tính thêm hiệu điện thế U và nguồn năng lượng Q. Để giải những nhu yếu này, tất cả chúng ta cần vận dụng công thức : \ ( C = \ frac { Q } { U } \ ) để tính U và Q. nhé .
điện dung của tụ điện phẳng và hình ảnh tụ điện phẳng

Vậy là chúng ta đã tìm hiểu xong về tụ điện phẳng cũng như công thức và một số dạng bài tập về điện dung của tụ điện phẳng rồi. Đây là một dạng bài tập trọng tâm trong chương trình vật lý 11. Vì thế, nếu có bất cứ thắc mắc nào về điện dung của tụ điện phẳng, hãy để lại nhận xét dưới đây để cùng DINHNGHIA.VN trao đổi và tìm hiểu nhé.

Xem chi tiết qua video:

Xem thêm >>> Sự nhiễm điện do cọ xát là gì? Lý thuyết và Cách giải một số bài tập

Rate this post

Please follow and like us :

error fb-share-icon
Tweet

fb-share-icon

You May Also Like

More From Author

+ There are no comments

Add yours